सौदामिनी - ३

सौदामिनी

३

कुनै ठूलो मण्डप एक रूखको 

अघि बनायो रहमा कसैले

र किम्वदन्ती र कथा पुराणमा 

नामी भयो त्यो रह काष्ठमण्डप ।

श्रीमञ्जुश्रीले जनजीव थाल्न

चोभार काटी रह त्यो सुकाए

अर्को कथामा इतिहास भन्छ रे

उपत्यका नेमुनिले फुटाए ।

सौदामिनी - २

सौदामिनी

२

कमल हिलोमा बिच गोलमा हिरा

सुनाखरी फुल्छ कुहेको काठमा

ढुँडी किरो त्यो सिपी दिन्छ मोती 

कुमुदिनी फूल्छे अँधेरी रातमा ।

न घाम छायाँ, न त ओत पानी

न धर्ती, आकाश इन्द्रेनी फूल्छ

कालो, अँध्यारो जल मेघ च्याती

सौदामिनी रुप धपक्क बल्छ ।

सौदामिनी - १

सौदामिनी

—— रामप्रसाद दाहाल

१

आकाशको छाती चिरेर झर्ने

सौदामिनीको चमकै ठूलो छ

स्वर्गिय शौन्दर्य सबै समेटी

बाटो ऊ झर्ने त हिलो गिलो छ ।

झलक्क देखें एक दिन मैले 

सौदामिनीको झरिलो छटामा

कहीँ पनि देख्न नपाइएको 

दैविय शौन्दर्य छिँडी कुनामा ।

साहित्य - १

गीत

यो बाँच्नुको नशा अनौठो नशाभरि म सुतेकै हुन्छु

सधैँ बिहानी ब्युँझेर उठ्दा म आफूलाई बधाई दिन्छु ।

कति घाट नाघेँ, चिहान नाघेँ

दिन, रात, साँझ, बिहान नाघेँ

सकिनँ नाघ्न वाचा कसैको ।

यो मोह डोरी कस्तो बलियो छिन्ला कि भन्दै पर्खेकै हुन्छु

सधैँ बिहानी ब्युँझेर उठ्दा म आफूलाई बधाई दिन्छु ।

कहीँ आए माया, कतिले घिनाए

बहार, बाढी कति चोटी आए

पुगेन वाचा आउने कसैको ।

यो आशा डोरी कस्तो बलियो पुग्ला कि भन्दै पर्खेकै हुन्छु

सधैँ बिहानी ब्युँझेर म आफूलाई बधाई दिन्छु ।

यो बाँच्नुको नशा अनौठो नशाभरि म सुतेकै हुन्छु

सधैँ बिहानी ब्युँझेर उठ्दा म आफूलाई बधाई दिन्छु ।

घरबाहिर - १७

पहिलो विदेशयात्राको तयारी

एक डेढ वर्षपछि हेटौडा छोड्दा मसँग आफ्नो एक पैसा पनि थिएन । काठमाडौँसम्मको भाडा पनि साथीभाइले हालिदिएका थिए । जीवनभर मेरो त्यही हालत रह्यो किनकि मैले कमाएर संचिति गर्न कहिले पनि जानिनँ । भोलि चाहिन्छ भन्ने सोच ममा कहिले पनि आएन । दिन जानेँ, फिर्ता लिन जानिनँ । लिएपछि दिने मानिस मजस्तो नहुने हुनाले रिनपान गरेर पनि तिर्नै पर्थ्यो, त्यही गरेँ मैले । त्यसैले जीवनभर मसँग रिण सधैँ नै रह्यो । हो, नारायण थापा जस्तो मित्रले भने मैले नतिरे पनि सहयोग गर्न कहिले पनि छोडेन र मैले नतिरेकोमा मसँग गुनासो पनि गरेन ।

घरबाहिर - १६

मेरो हेटौडा बसाइ 

त्यो बेला सम्भाव्यता अध्ययनजस्ता आयोजनाहरूलाई उपलब्ध हुने रसियन जिपमा हामीले काठमाडौँ छोडेर त्रिभुवन राजपथको बाटो समात्यौँ । एघार बजेतिर खानीखोलाबाट उकालो लागेर अलि पर के पुगेका थियौँ हाम्रो गाडी बाटैमा थला पर्‍यो । त्रिभुवन राजपथ त्यो बेला एक्कादुक्का गाडी चल्ने सुनसान सडक नै थियो र ट्रक र बस चलउने चालकहरू सामान्यत पन्जाबी नै हुन्थे । ५ घण्टापछाडि बल्लबल्ल बाटो लाग्यौँ हामी र निकै अँध्यारो भएपछि मात्रै हेटौडा पुग्यौँ । मोटरगाडी कमै चढेको, त्यसमा पनि घुमाउरो बाटो भएकाले बाटोमा छादेर मेरो बेहाल भएको थियो हेटौडा पुग्दा ।

घरबाहिर - १५

२०१८ साल

मैले परिक्षा दिएँ र २०१८ सालको पहिलो त्रैमासिकमा परिक्षाफल प्रकाशित भयो । १।२ जना मात्र प्रथम श्रेणी ल्याएको बेला मेरो उपलब्धि प्रथम श्रेणीको नजिकै भएकाले म गर्वले फुलेको थिएँ र सो उपलब्धिको आधारमा इन्जिनियरिङ छात्रवृत्तिका निम्ति आवेदन दिएँ ।

घरबाहिर - १४

२०१७ साल

संसदको २०१७ सालको बर्खे अधिवेशनमा एमपीबाले एकदम नै थोरै बोले, धेरै सुने । पढेलेखेका नेताहरूलाई नै नौलो लाग्ने संसद र त्यसका अधिवेशन एमपीबाले तुरून्तै बुझ्ने कुरा पनि थिएन । मैले पनि बेलाबेलामा दर्शकदिर्घामा बसेर संसदको रमिता हेरेथेँ । नेपाली कांग्रेसले बिर्ता उन्मुलानको कानुन ल्यायो र हाम्रोजस्तो आफैँ बसोबास गरेको 'क' बिर्तामा तिरो या मालपोत मात्रै लागे पनि रैती बसाएर त्यसको आमदानी खाने 'ख' बिर्ताहरू पुरै खोसिए । राजा र राजाका वरिपरिका खानदानी बिर्तावाल 'ख' वर्गमा पारेकाले नेपालि कांग्रेसप्रतिको उनीहरूको घृणा र रिस झन् चुलियो । फेरि उक्साई रहेका थिए राजा महेन्द्रले पनि उनीहरूलाई ।

घरबाहिर - १३

२०१५ साल र पछि

नेपालको इतिहासमा पहिलो चोटी आम निर्वाचन हुने भयो । राजाले दिएको संविधानलाई नेपाली कांग्रेसले स्वीकार गरेर निर्वाचनमा जाने भएपछि वामपन्थी कम्युनिष्टहरूले उसको पर्याप्त भर्त्सना गरे पानि निर्वाचामा भाग भने लिए र १०७ क्षेत्रमध्ये ४ स्थानमा जिते पानि । यही चुनावको सिलसिलामा लौहपुरुष गणेशमान सिंहले लैनचौरको सभामा नेपाली कम्युनिष्टमाथ यसरी व्यंग्य गरेका थिए ।

घरबाहिर - १२

मेरो पढाइ

मेरो पढाइ जेनतेन चलिरहेकै थिए । पढाइ धेरै राम्रो थिएन र नराम्रो नि भन्न सकिन्नथ्यो । मेरो कक्षामा त म अव्बलहरूमा पर्थेँ तर मेरो कक्षा अव्बलहरूको जमात त थिएन । त्यहाँ त एक दुई जनालाई छोडेर बाँकी सबै एस एल सी परिक्षाका तीन धर्केधारी मात्र थिए । त्यसैले नै १७ दिन पछि राजधानी आइपुग्न सकिने एउटा कुनाको गाउँको विद्यार्थी म पनि जान्ने ठहरिएको थिएँ ।

घरबाहिर - ११

मेरा कलेजका सहपाठी र मित्रहरू

कलेजको मेरो जीवन विद्यालयकोजस्तो उत्कृष्ट पटक्कै होइन । मेरो गाउँमा मेरो कक्षामा १० जना पनि थिएनौँ र म उत्कृष्ट मानिएको थिएँ तर काठमाडौँमा त मभन्दा अव्बल धेरै धेरै थिए र त्यहाँ मेरो गणना हुनै सक्दैनथ्यो । फेरि गाउँको पढाइको उत्कृष्टता सहरी पढाइसँग दाँजिन सक्ने कुरा पानि होइन तर मेरो कलेज त्यो समयमा उत्कृष्टहरूको संगम पनि होइन । त्यो स्थान त त्रिचन्द्र कलेजको थियो । त्यसैले पढाइमा मेरो पानि सहयोग खोज्ने १।२ देखा पर्थे त्यहाँ ।

घरबाहिर — १०

काठमाडौँ बसाइको शुरूआत

६

म जमीन र लगानीपातको व्यवशाय बोकेको बिर्तावालको छोरो भएको र हाम्रो समाजमा जागिर खाने कोही पनि नभएकाले जागिरदारको स्वभाव कस्तो हुनु पर्छ र हुन्छ ? भन्ने ज्ञान र अनुभव मलाई थिएन । मेरो काठमाडौँ प्रवेशको शुरूमा नै मेरो जम्काभेट सरकारी जागीरका दुई व्यक्तित्वहरूसँग भयो जसलाई मैले आज पर्यन्त बिर्सन सकेको छैन ।

घरबाहिर — ९

 काठमाडौँ बसाइको शुरूआत

५

काठमाडौ प्रवासको मेरो पहिलो लक्ष थियो विज्ञान विषय पढ्नु। त्यो बेला राज्यभरिमा त्रिचन्द्र कलेज मात्र थियो विज्ञान पढाउने र मैले त्यहीँ नै प्रवेश लिनु थियो। मेरा स्थानिय अभिभावक कोही थिएनन्। त्यसैले मेरा आफू समानका दाजु या भिनाजु कसैले प्रवेश आवेदनको विधि पुर्‍याएर निवेदन दर्ता गरिदिए र म प्रवेशको आशा लिएर दिनदिनै त्रिचन्द्र कलेजको प्राङ्गण कुर्न थालेँ।

घरबाहिर ८

 

काठमाडौँ बसाइको शुरूआत

१

अधिराज्यको एउटै मात्र विज्ञान कलेज त्रिचन्द्र कलेजमा प्रवेश पाउन मैले सकेसम्म प्रयास गरेँ तर त्यो प्रयासका थुप्रै वाधाहरु थिए। प्रथमत विज्ञान विषयमा प्रवेसको निम्ति चाहिने गणित नै थिएन मेरो। मैलेत नागरिक शास्त्र विषय लिएर एस.एल.सी उत्तिर्ण को थिएँ। दोश्रो, सो समयको राम्रै परिक्षा परिणाम भए पनि मभन्दा अझ राम्रा विद्यार्थी भएकाले मैले कलेजमा स्थान नपाएको हुन सक्थ्यो तर मभन्दा कम योग्यता भएका कोही कसैले पाएकाले त्यहाँ सबै कुरा न्यायसंगत थियो भन्ने कुरामा भने मलाई विश्वास छैन किनकि त्यसरी पाउनेहरु शक्तिशाली व्यक्तिका सन्तानहरु थिए । लीलानाथबाले मलाई यहाँ पनि सहयोग गर्ने प्रयास गरे।

घरबाहिर ७

काठमाडौँ बसाइको शुरूआत

३

२००१४ सालमा नेपाली कांग्रेसको तर्फबाट भद्र अवज्ञा आन्दोलन शुरू भयो। स्वतन्त्र अभिव्यक्तिको पक्षधर म फुच्चे केटो त्यो आन्दोलनको पछि लागेँ। राजनैतिक होस् या अरू कुनै, अवज्ञा स्वाभाविक हो भनि ठान्थे म। त्यसैले सो समयको नेपाली कांग्रेसको भद्र अवज्ञा आन्दोलनमा पुषका दिनमा पानीका फोहोरा खान दौडनु पनि मलाई अस्वाभाविक लागेन। काठमाडौँको जाडो पुषको दिन। आन्दोलनकारीमाथि पानीका फोहोरा र अश्रुग्यास हानिन्थ्यो। अश्रुग्यासले पोलेको आँखा प्याज लगाउदा पोल्ने कम हुन्छ भनेर छिमेकी घरहरूबाट आमैहरूले काटेको प्याज ल्याएर दिन्थे हामीहरूलाई।

घरबाहिर – ६

काठमाडौँ बसाइको शुरूआत

२

म स्थिर प्रवित्तीको त कहिले पनि भइनँ र त्यसमा पनि १६।१७ वर्षको उमेरमा त स्थिरताको प्रश्न पनि उठेन। भोलादाइ त समय तालिका अगाडि राखेर दिनचर्या बिताउथे। उनको प्रत्येक कार्यका निम्ति पूर्वनिर्धारित समय हुन्थ्यो र उनी त्यो कार्य त्यही समयमा मात्र गर्थे। पढन्तेमा गनिन्थे उनी र अहोरात्रको दुई तिहाइ भाग उनको अध्ययनमा बित्थ्यो। त्यही परिश्रमले नै उनी त्यो सालको एस.एल.सी.बोर्डको परिक्षामा छैठौँ स्थान पाए। 

घरबाहिर — ५

काठमाडौँ बसाइको शुरूआत

१

वीस फुट लम्बाइ र आठ फुट चौडाइको कोठामा ६।७ जना गुजारा गर्थ्यौ हामीहरू र यही कोठा नै मेरो काठमाडौं बसाइको थालनी हो। आधा शताब्दि पछि त्यो बसाइको घर भत्कियो, नत्र त त्यो घरले मेरो काठमाडौं बसाइको प्रतिनिधित्व गरी नै रहेको थियो र मेरो त्यो अतितलाई जीवन्त राखेको थियो। हाम्रो त्यो डेरामा नाताका बाजे, बाबु, दाजुहरूको समूहमा म फेरि पनि उमेरले पनि र नाताले पनि कान्छो थिएँ। दिउँसो त हाम्रो डेरामा भिनाजुहरू आउँथे, मामाहरू आउँथे, जेठानहरू आउँथे र अझ ससुरा पनि आई पुग्थे। मुूद्दामामिला, पढाइलेखाइ आदिका निम्ति जम्मा भएका थिए ती सबै। दिउसो टुँडिखेलको उत्तर र रानीपोखरीको दक्षिणमा रहेको प्रधान न्यायालयका अगाडि चौरमा बदाम छोडयाएर घाम ताप्दै गफ गर्ने मेरा स्वजनहरूको जमात देख्दा मलाई लागेथ्यो — ‘हाम्रो जमात ठुलै छ।’ तर पछि थाहा पाएँ — त्यो जमातको सहयोग गर्ने सामर्थ्य उनीहरूको त्यो सुदूर गाउँमा सीमित रहेछ। काठमाडौंमा त उनीहरू आफै नै हामीहरूजस्तै निरिह र असहाय थिए। त्यसैले काठमाडौंको मेरो बसाइ सम्पन्नताबाट शुरू भएको होइन।

घरबाहिर — ४

बिराटनगरबाट काठमाडौं

२

हामी विरगन्जको कुनै एउटा होटलमा बस्यौँ। खान त त्यही बासमती चामल, रहरको दाल, बैगन र परवरको तरकारी र त्यसमाथि अलिकति पगालेको वनस्पति घिउ। झण्डै दुई दिन भात खान नपाएका हामी भातेलाई त्यो भात अमृत नै लाग्यो। खाना खाएपछि त निन्द्राले पनि छोप्यो र हामी सुत्यौँ।

घरबाहिर — ३

बिराटनगरबाट काठमाडौँ

१

बिराटनगरमा हाम्रो पहिलो बास आज महेन्द्रचोक भनिने बजारअड्डामा पर्‍यो। त्यो समयमा बजारअड्डाको माहिलाको होटल चल्तीको थियो र ठुलादेखि सानासम्म सबै नै त्यही होटलमा बस्थे। हुटेल भनिने त्यो होटल आजकोजस्तो छाटकाटको नभएर ठुलो भान्साघरजस्तो थियो जहाँ मानिसहरू चुलोको छेवैमा भात खान बस्थे। टेबुलमा खाने भन्नेहरू विद्यालयमा हुने लामो बेन्च र डेस्कजस्तैमा बसेर खान्थे र धोती फेरेर खाने बाहुनहरूका लागि चुलाकै छेउमा बनाइएका चौकामा पिर्काहरू राखिएका थिए। माहिलाका होटेलमा सानासाना बाच्छा बाँध्ने दाम्लाजस्ता मोटा जनै लगाएका बाहुन केटाहरूले खाना पकाउथे। त्यो होटलका मालिकले उब्रिएको भात फाल्थे कि फेरि तताएर खुवाउथे? या ती जनैधारी बाहुन कत्तिको बाहुन थिए? यी प्रश्न कसैले पनि उठाउदैनथ्यो। सबै कुरा विश्वासमा नै चलेको थियो।

मादीबिर्ता — २० ख

d]/L cfdf / xfd|f] kl/jf/

#

)* ;fn s] 5f]Psf] lyof] d]/L cfdfnfO{ nfUof] — 5f]/L t?gL eO{ . !@ jif{ pd]/sL Tof] d]/L lbbLnfO{ t?gL b]Vg] cfFvf d]/L cfdfsfeGbf klg Tof] ;dfhsf lyP . /fd|L lyO{ d]/L lbbL ¿kjtL g} eGbf x'g] . of] egfO d]/f] xf]Og, d]/f  a'h|'ux¿sf] xf] . d t Tof] a]nf /fd|f] g/fd|f] 5'6\ofpg ;Sg] pd]/d} k'lu;s]sf] lyOgF .

घरबाहिर — २

निष्क्रमण

२

धरानदेखि बिराटनगर 

घरबाट कहिले पनि लामो यात्रामा नगएको मानिस चार दिनको पैदल यात्राले लखतरान भएको थिएँ र बिहान पाँच बजे मेरा अभिभावकले उठाउदा उठ्न गाहारो भएको थियो। चिया खाने चलन थिएन त्यो बेला। त्यसमा पनी हामी गाउँलेहरूमा त त्यस्ता चलन पनि पसेको थिएन। त्यसैले हामी केही पनि नखाई बजार अड्डा भनिजे बसपार्कतिर भर्ने तरखरमा लाग्यौँ।

घरबाहिर — १

दोश्रो खण्ड 

घरबाहिर

निष्क्रमण

१

एस.एल.सी.को परिणाम के आएथ्यो मेरी आमालाई कहाँ पठाउने छोरो? भन्ने चटारो आइलाग्यो। पठाऊँ त कहाँ पठाऊँ? कसरी पठाऊँ? नपठाऊँ त अरूका छोरा पठाइएका छन्। दुई जना थियौं पिताम्बर काका र म। असार साउनको झरी, उर्लदा खोलानाला, बालकै देखिने छोरो गाहारो थियो निर्णय गर्न र उनकासामु ह्यामलेटकोजस्तै गर्ने या नगर्नेमध्ये एउटा रोज्नु पर्ने समय भएको थियो। सधैं अंधकारमा बसेकी एउटी आइमाईका निम्ति उज्यालो ठाउँ कस्तो हुन्छ? त्यो मात्र थाहा नभएको होइन कि उज्यालो के हो? भन्ने पनि थाहा थिएन। तैपनि उनले छोरो पढ्न पठाउने निर्णय आँखा चिम्लेर गरिन् किनकि त्यो आफसी प्रतिस्पर्धामा उनीसँग अर्को विकल्प थिएन।

मादीबिर्ता — ३१

मादीबिर्ता — ३०

समग्रमा मादीबिर्ता

१

यदि सिवाइ मादीबिर्ता उत्तरपश्चिम नफर्किएर दक्षिणपश्चिम ढल्किएको भए त्यसको इतिहास अवश्य नै आजकोजस्तो हुने थिएन। दक्षिणपश्चिम फर्केको भए त्यो घमाइलो पाटो ती चार दाहालवन्धु पुग्नुभन्दा अगाडि नै आवादी भइसकेको हुने थियो र त्यहाँका रैथानेले उनीहरूलाई त्यो पाटो दिने नै थिएनन्।अल्लो र सिस्नोले ढाकिएको त्यो चिसो र ओसिलो पाटो अगाडि हुनेले ओगट्न आवश्यक ठानेका पनि थिएनन्।

मादीबिर्ता — २९

अब आफ्नै बारेमा — १

सोर्‍हौ वसन्तमा खुट्किला टेकिसकेपछि मानिसको व्यक्तित्वको एउटा खाका तयार भइ सकेको हुन्छ। समयले त्यसलाई कुँद्ला, त्यसमा बुट्टा भर्ला, रङ देला तर त्यसले आधारभूत धारणालाई त्यति ठुलो परिवर्तन गर्न सक्दैन। लक्षको चुचुरोमा ऊ पुग्न सक्छ या सक्दैन, त्यो समयले तय गर्ने कुरा हो तर चुचुरोतिरको यात्राको थालनी त सोर्‍हौं वसन्तले नै गरिसकेको हुन्छ। हो, कसैको निम्ति त्यो सोर्‍हौं वसन्त अलि चाँडै आउन सक्छ, कसैका निम्ति १।२ वर्ष पछि। सोर्‍हौं वसन्तले मानिसलाई जिम्मेवार बन्न सिकाउँछ, निर्णय गर्ने क्षमता बढाउछ र ठीक बेठीका आफ्ना मान्यताहरू निश्चित गर्ने सामर्थ्य दिलाउछ। कतिले मलाई भन्ने गर्थे ― फलानोलेत वार्‍ह वर्षमा नै घर थामेको हो। कुरा वास्तविक पनि हो। त्यो बेलको मेरो समाजमा बाबु नहुने छोराले वयस्क हुनका लागि सोर्‍ह वसन्त कुरिरहन सक्ने व्यवस्था नै थिएन र मैले पनि त्यसलाई कुरेर बस्न पाइनँ। 

मादीबिर्ता — २८

d]/L kTgL – !

o'4 t /fhf / zfzsx¿ u5{g\ . d}bfgdf l;kfxLx¿nfO{ NofOG5 . of] k/Dk/fb]lv rlncfPsf] rng xf] s'?If]q xf];\ of b'O{ l5d]sLx¿sf aLrsf] cfFug . dxf/yLx¿ Jo'x /R5g\, Ps csf{nfO{ 3]/fdf kf/]/ k/flht ug{ vf]H5g\ t/ Jo'xsf] 9f]sfb]lv s]Gb|;Dd hxL+ klg Tof] Kofbfh:tf] l;kfxL g} anL r9fOG5 . o'4df ho xf];\ of k/fho, anL r9g' Kofbfsf] lgolt xf] .

d]/f] ljjfx klg d]/} cfFugsf] o'4df cfˆgf] ljhosf] lglDt d]/L cfdfåf/f rflnPsf] Pp6f rfn xf] gq d]/L cfdf afnljjfxsf] s§/ lj/f]wL x'bfx'b} klg t]¥x jif{sf 5f]/fsf] ljjfx ul/lbg' kg]{ cfjZost pgnfO{ lyPg . pgsf] Tof] rfnkl5 t d]/f a8fafx¿n] d]/L cfdf;Fu åGb g} ug{ rfx]gg\, a? ;w}+ ;Demf}tfnfO{ g} :jLsf/ u/] .

मादीबिर्ता — २७

xfd|f lzIfs / xfd|f clGtd jif{

xfd|f lglDt NofOPsf a+ufnL lzIfsx¿ zf/Ll/s / jf}l4s b'j} ¿kdf cf–cfˆgf lsl;dsf lyP . ;'lwGb|df]xg dh'Dbf/ cyf{t\ ;'lwg;/ dWojosf, uf]/f, df]6f, sd af]Ng], u2/wf/L / kl/is[t a+ufnL df];fO lyP . pgL /fhlgltsf s'/f uy]{ / lzi6 s'/f uy]{ . cfjZostfeGbf k/sf] s'/f pgL ub}{gy] . pgL lxGbL xfdLn] a'‰g] u/L /fd|} af]Ny] t}klg xfdLnfO{ k9fpbf pgL lxGbLeGbf c+u|hL k|of]u ug{ ?rfpy] . pgsf] k9fpg] ljifo klg c+u|]hL g} x'GYof] . xfdLnfO{ nfUYof] ;'lwGb|;/ xfdL;Fu gldNg] ;f¥x} s8f ;/ x'g\ t/ kl5 7'nf] ePkl5 d}n] a'e]mF ls ;'lwGb|;/ t a+ufnL eb|nf]ssf Pp6f gd'gf /x]5g\ hf] xfdLnfO{ Tof] ;dosf] ef/lto ;dfhsf] j+ufnL ;F:s[ltsf] Pp6f kIf b]vfpg] k|ofz uy]{ . xfdL ljBfyL{df pgnfO{ a'‰g ;Sg] Ifdtf lyPg / xfdLn] pgnfO{ a'em]gf} . xfd|f cleefjsx¿df klg yf]/}n] dfq pgnfO{ ToxL ¿kdf a'e]m xf]nfg\ .

मादीबिर्ता — २६

ljBfno / lzIfs

#

k|To]s jif{ xfdL sIff r9\b} uof}+ / xfdL;Fu} ljBfno klg pSnb} uof] . ljBfnosf] tx a9\g'sf] sf/s xfdL ljBfyL{ ePsf lyof}+ . xfdL;Fu;Fu} ljBfnosf] tx klg ga9]sf] eP ls xfdLn] 3/ 5f]8]/ k/b]z hfg' kg]{ lyof] ls k9fO 5f]8]/ 3/ a:g' kg]{ l:ylt cfpg] lyof] . xfd|f cleefjsx¿nfO{ tL b'a} l:ylt ;Xo lyPgg\ / pgLx¿ljBfnosf] :t/ a9fO/x]sf lyP .

मादीबिर्ता — २५

ljBfno / lzIfs

@

ljBfno / lzIfssf af/]sf s'/f ul/g' kbf{ ;f] ;dosf] dfbLlatf{sf] ;fdflhs kl/j]znfO{ klg TolFQs} s]nfpg' kg]{ x'G5 . cufl8 g} elgof] ls dfbLlatf{sf] cfjfbL rf/ txdf ljeflht lyof] . hdLgsf dflns latf{jfn lyP t/ latf{jfndWo] g} klg cfˆgf cfˆgf vfn lyP . ToxfF klg a9L ;DkGg lyP, sd ;DkGg lyP . ;DkGgdWo]df klg sltko;Fu wfg x'GYof] 9's'6Ldf, ;]kmdf k};f gx'g ;SYof] . bf]>f], txdf wd{sfo{ ;+rfngsf] lglDt ToxfF a;fOPsf kl08t, k'/f]lxtsf ;Gtfgx¿ lyP . n]vk9 ug{ t pgLx¿ hfGby] t/ cfª\nefiffdf eg] pgLx¿sf] Tolt ?rL lyPg .

मादिबिर्ता — २४

ljBfno / lzIfs

!

ljBfno t s]jn k9\g] ynf] g xf] . o;sf hLjg t lzIfs / ljBfyL{ g} x'g\ . ljBfyL{ t lyof}+ xfdL ToxfF t/ uf]kfn;/ uPkl5 lzIfssf cefj k|:6 eof] . uf]kfn;/ g} klg s'g} ljz]if1 t xf]Ogg\, s]jn P;=Pn=;L=;Dd dfq k9]sf x'g\ t/ xfdL ljBfyL{ / xfd|f cleefjsx¿sf nflu t sd} kfOg] df]tLdWo]sf lyP . Tof] b'u{d ufpFdf lzIfs eP/ hfg sf] rfxGYof] / ;x/df a;]sfx¿dWo] < Onfdsf] s'/f dnfO{ yfxf ePg t/ k"jL{ kxf8L lhNnfx¿df t s]jn wgs'6fdf dfq Pp6f xfO:s"n-clxn]sf] dfWolds ljBfno_ lyof] eg] lzIfs cfpg ;Sy] sxfFaf6 .

मादीबिर्ता — २३

xfd|f] j|taGw

)( / )!) ;fn d]/L cfdfsf si6bfos eP . 5f]/Lsf] d[To'sf] cf3ftaf6 t+lu|g lgs} ;do nfUof] . z'¿sf slt lbg / dlxgf;Dd t lk8f / ck/fwjf]w /ft/fte/ lgbfpg ;lSbglyg\ / lgbfO g} xfn] klg lgGb|fdf g} ax'nfP/ p7lyg\ . Tof] ;dodf pgnfO{ pgs} 7'nLcfdn] ;fydf 5f]/L a:g k7fO{ lbP/ 7'n} ;xof]u ul/g\ . Tof] cf3ftaf6 cfdf s] lgsL eOlyg\ d]/f a8fafx¿ pgnfO{ aft nufP / To;nfO{ k|dfl0ft ug{ e/dUb'/ k|ofz u/] . ;a't k|df0f t h'6]g t/ …oq tq ;j{qÚ d]/L cfdfsf] abgfdL eg] eof] .

मादीबिर्ता — २२

 d]/L cfdf / xfd|f] kl/jf/

#

)* ;fn s] 5f]Psf] lyof] d]/L cfdfnfO{ nfUof] — 5f]/L t?gL eO{ . !@ jif{ pd]/sL Tof] d]/L lbbLnfO{ t?gL b]Vg] cfFvf d]/L cfdfsfeGbf klg Tof] ;dfhsf lyP . /fd|L lyO{ d]/L lbbL ¿kjtL g} eGbf x'g] . of] egfO d]/f] xf]Og, d]/f  a'h|'ux¿sf] xf] . d t Tof] a]nf /fd|f] g/fd|f] 5'6\ofpg ;Sg] pd]/d} k'lu;s]sf] lyOgF .

मादीबिर्ता — २१

d]/L cfdf / xfd|f] kl/jf/

@

o;} klg hLjg;fyL u'dfpg' si6s/ s'/f xf] . t?gLsf] nf]Ug] dg'{ emg\ a9L b'vbfoL xf] . To;df klg ;lÍ0f{ kl/jf/ / ;dfh 5 eg] Tof] b'v cem a9\5 . sdf/LnfO{ ev{/ cdn]v ug'{ k/]sf] Tof] ;dfhdf cfOdfO{ o;} klg sdf/L h:t} 7flgGy] . cem a'xf/L t sdf/L g} 7xl/Gy] eg] afx'gsL t?gL ljwjf a'xf/L t c5't sdf/LeGbf klg tn x'Gy] . o;}n] klg b]vfp5 d]/L cfdfsf] l:ylt s:tf] lyof] eg]/ < pgsf] cfˆgf] eg]/ ;dfpg] ;xf/f sf]xL lyPg . nf]Ug]dflg;sf] ;xof]u vf]h] 7f8} aft nfUYof] / h;nfO{ km:of{pg g;Sbf hft hfGYof], kl/jf/ / ;dfhaf6 lgsfnf xf]OGYof] / h]n kg]{ ;+efjgf klg cfpg ;SYof] . sltko cfOdfO{nfO{ zÍfs} cfwf/df hftRo't u/]/ h]n k7fPsf] klg d]/} cfFvfn] b]v]sf] lyPF . cfOdfO{sf] ;xof]u klg Tof] ;dfhdf Pp6L t?gL ljwjfnfO{ k|To'Tkfbs g} a9L x'GYof] . ;xfoteGbf gf]S;fgL a9L Nofpg] lyof] To;n] . al3gLh:tL ;f;"nfO{ nf]Ug] d/]kl5 v'Drg s/ nfUof] eg] la/fnf]h:tL a'xf/LnfO{ t …DofpFÚ klg ug{ ldNg] lyPg .

मादीबिर्ता — २०

d]/L cfdf / xfd|f] kl/jf/

!

æa'‰of} d t afn'/fd a/fnsL 5f]/L kf] t Û s] 7fg]sf 5f} ltdLx¿n] dnfO{ <Æ — :julj{0fL d]/L cfdf slxn]sxL+ xfdLnfO{ wDSofpb} eGg] ely{g\ . s:tf lyP afn'/fd a/fn < d}n] slxn] klg b]lvgF . d]/L cfdfnfO{ dxfg\ nfUg] tL afn'/fd a/fn tfKn]h'ªsf] Pp6f ufpFsf ufpF jl/kl/sf t'ngfdf ;DkGg JolQm lyP, Tolt dfq d hfGb5' . d]/L cfdfs} avfg cg';f/ eGg] xf] eg] pgL 5fnfsf y}nfd s+kgL ¿kofF /fVby] / tfdfsf £ofDkfdf 8f]n] k};f . Ps k};fdf ahf/ eg{ EofOg] d]/L cfdfsf] afNosfnsf] hdfgfdf pgsf afa'sf] wg chª ;DkQL x'g' kYof]{ . k};f t Tolt cfpYof] eg] cGgkft slt cfpYof] xf]nf pgLsxfF < Tof] d]/f] lh1f;fsf] k|Zg x'GYof] . ta cfdf elGyg\ — æcGgkft t bfxfn]x¿sf] g} a9L xf] .Æ

मादीबिर्ता — १९

dfbL ljBfno

$

;f] ;dosf] dfbLsf] ;dfhdf Pp6f vfnn] of] u/]kl5 csf]{{ vfnn] To;sf] ljkl/t ug'{ kg]{ k|j[lQ g} lyof] . l;l/;]nL vfn] )& ;fnkl5 sf+u|];L ePkl5 cf]v/af]6]nL vfn ;w}+ g} ls /fhfjfbL eP ls cfk"mnfO{ sDo'lgi6 ;dy{s agfP . hUuf hldg cflwkTosf lx;fan] cf]v/af]6]nL l;l/;]nLeGbf sd lyPgg\ / /}tLsf xsdf klg l;l/;]nLeGbf sd zf]ifs lyPgg\ tfklg pgLx¿n] cfk"mnfO{ ;w}+ zf]lift kIfsf] bfjf ug{ r's]gg\ . k|To]s /fhjfbL of gj;fDojfbL bnsf] pbodf pgLx¿n] cfk"mnfO{ gof ;dy{ssf] ¿kd ;w}+ k|:t't u/] . dfbLlatf{L dfbL/fDa]gL kl/0ft eO;s]sf] w]/} ;do lalt;Sbf klg of] k/Dk/f eg] sfod g} 5 . o;sf] yfngL ljBfnosf] :yfkgf cfPsf uf]kfn;/b]lv g} z'¿ ePsf] lyof] / Tof] 6'+luPsf] 5}g .

मादीबिर्ता — १८

dfbL ljBfno

#

cIf/1fg dnfO{ ah}n] lbP klg k9\gdf rfv s;n] a;fO lbof] Tof] d eGg ;lSbg . d}n] e]6]hlt ;a} lstfa k9\g' d]/f] u'0f of b'u'{0f h] eg] klg x'G5 . d d]/f kf7\ok':tsx¿ ljBfnon] k9fpg yfNg'eGbf cufl8 g} k9L l;Wofpy] / lzIfsn] k9fpbf t Tof] bf]xf]l/GYof], t]x]l/GYof] . ;f¥x} s]6fs]6L x'bf d]/f kf7\o;fdu|L /fdfo0f, dxfef/t, s[i0frl/q / sf]dnuLtfsf Znf]sx¿ x'g\ eg] jL/l;Ssfh:tf pkGof; klg d}n] ToxL a]nf k9]sf] x'F . c¿ lstfasf] cefjdf d}n] tL lstfa w]/} kN6 bf]xf]¥ofPF . ;Ltfsf] jgaf;df ;Ltf;Fu} /f]PF, b|f}kbLsf] rL/x/0fdf pgsf] ;fydf g} u'xf/ dfu]F / s[i0f dy'/f udgkl5 j[Gbfjgdf /flwsf;Fu} ax'nfP/ 3'd]F .

मादीबिर्ता — १७ क

dfbLlatf{df ljBfno

@

d]/f] sIffdf d ;aeGbf ;fgf] lyPF gftfn] klg, pd]/n] klg / z/L/n] klg . d]/} sIffdf d]/f sfsfafh]x¿ lyP, d]/f sfsfx¿ lyP / d]/f bfOx¿ klg lyP . @ jif{b]lv !).!@ jif{ h]7f;Dd lyP . pgLx¿ d]/f] k|z+;f uy{] . pgLx¿ dfq xf]Og lzIffk|lt rf;f] /fVg] ;a} g} d]/f] k|z+;f uy]{ ToxfF — æo;nfO{ k9\g cfp5 ;f¥x} . Ps kN6 x]/]kl5 s07 eOxfN5 .Æ

मादीबिर्ता — १७

dfbLlatf{df ljBfno

!

@))& ;fnsf] cfGbf]ng yfldPkl5 xfdL s]6fx¿ a/flnof}+ . xfdL ls pv', kmnkm"n rf]/L ug{ jf/Lkf/L s'b\Yof}+ ls ufO{j:t' r/fpg kfvfkfvf bf}8GYof}+ . xfdLnfO{ lgoGq0f ug{ xfd|f u'? klg lyPgg\ / xfd|f ;/ klg . xfdL pb08 lyof}+ / xfd|f pb08tfn] xfd|f cleefjsx¿nfO{ kf]n]sf] lyof] . r}gk'/af6 lkmtf{ NofOPsf xfdLnfO{ xfd|f cleefjsx¿ :juj{n] r}gk'/ km]l/ k'¥ofpg ;Sb}gy] . ;fIf/dfq ePsf xfd|f d'lvof cleefjsx¿ cK7\of/f] l:yltdf lyP . ToxL ;dodf Tof] 7fpFdf ePsf bfxfn kl08tx¿n] ;dfwfgsf] af6f] lgsfNg yfn] .

मादीबिर्ता — १६

@))& ;fn

;+rf/z'Go b]]zdf ePsf] qmflGtsf] cg'ej klg 7fpF7fpFdf, JolQmJolQmdf km/skm/s g} k¥of] . sf7df8f}+ pkTosfn] >L % / >L # sf] emu8f 7fGof] . t/fOsf] ahf/n] o;nfO{ …ef/t 5f]8f]Ú cfGbf]ngsf] Pp6f rf]O6f] dfGof] . kxf8L ahf/ tTsflng /fhfsf] zfzg 8Udufof] egL ;f]r] . 36 36 a'l4 eof] ;a}sf] t/ h;n] g]t[Tj u/] p;nfO{ cfˆgf] nIf yfxf lyof] t/ pgLx¿sf kl5 nfUg]n] t a'‰g] s'/f klg ePg . x/]s qmflGtdf lk5nUu'n]] …of] qmflGt ;kmn ePdf dnfO{ kmfObf x'G5Ú eGg] dfq a'em] em}+ @))& ;fnsf] qmflGtsf lk5nUu'n] klg  tfTsflng hLjgeGbf w]/} w]/} ;'v kfOg] cfzfn] kl5 nfu]sf lyP qmflGtsf] . qmflGtsf cu|0fLx¿n]  …;j]{ ejGt' ;'lvgMÚ sf] gf/f lbPsfn] ;j{;fwf/0fn] t qmflGtn] /fd/fHo g} Nofpg] cfzf /fv]sf lyP .

मादीबिर्ता — १५

cfof] sf+u|];

@))& ;fnsf] d+;L/ k'ifsf] lr;f] xfjf;Fu} r}gk'/ 8fF8fdf Pp6f xNnf cfof] — …sf+u|]; cfpb} 5 /] .Ú

Tof] xNnfn] pT;'stf klg Nofof] — s] xf] Tof] sf+u|]; < s:tf] 5 Tof] sf+u|]; < s] u5{ To;n] < s] rfxG5 Tof] < 8/ klg lyof] dflg;sf] dgdf . 8/ o; cy{n] ls sxL+ To;n] cfFwLa]x/Lh:t} ;a} dflg; ;f]t/ kfg]{ t xf]Og < /utsf] vf]nf] / nfzsf] y'k|f] agfpb} cfpg] t xf]Og Û

मादीबिर्ता — १४

r}gk'/ ahf/

-kf7sx¿nfO{ ;Demgf /xf];\ ls cufl8 k|:t't ul/Psf / kl5 k|:t't x'g] dfbLlatf{ af/]sf ;a} n]vx¿ %) sf] bzssf] ;'?df n]lvPsf ck|sflzt n]vx¿ x'g\ _

d}n] ev}/} cf7f}+ j;Gt kf/ u/]sf] lyPF . d]/f] 3/ / d]/f] kl/jf/sf] b"/L s]jn b'O{ 306fsf] k}bn ofqf lyof] / d / d]/f] kl/jf/sf] ldng xKt} lkR5] x'GYof] tfklg d]/f] Tof] j;Gt b'vdo lyof] . of]eGbf cufl8 d d]/f] kl/jf/ / d]/f] 3/ 5f]8]/ Ps /ft klg aflx/ ;'t]sf] lyOgF  . d]/f a8fafsf 5f]/fx¿;lxt d]/f ufpFsf c¿x¿ klg  k9\g guPsf eP d]/L cfdfn] dnfO{ aflx/ k7fpg] cfF6 ug{ ;Sg] lyOgg\ xf]nf . s]jn a8fafx¿;Fusf] k|ltålGbtfn] dfq pgnfO{ Tof] cfF6 lbnfPsf] lyof] .

मादीबिर्ता — १३

ljBfnosf] k9fO / ljbfO

(If you like to read all blogs of this series please download from  http://ramdahal.tripod.com/myjourney.doc)

-kf7sx¿nfO{ ;Demgf /xf];\ ls cufl8 k|:t't ul/Psf / kl5 k|:t't x'g] dfbLlatf{ af/]sf ;a} n]vx¿ %) sf] bzssf] ;'?df n]lvPsf ck|sflzt n]vx¿ x'g\_

gf/bu'?sf] kf7zfnf lyof] / pgsf] k7zfnfdf o'uf}+b]lv rlncfPsf] kf/Dkl/s lzIff lbOGYof] . Tof] >'lt, :d[lt, w'nf}6f], l8sf], afF;sf va6f / afF;sf snddf cfwfl/t lyof] / lstfa, sfkL, k]lG;n, snd, :n]6, v/Lsf] k|sfz;/sf] ljBfno;fd' Tof] w]/} lbg l6Sg ;s]g . ljBfyL{ klg c;DkGgx¿dWo]af6 ePsfn] u'?blIf0ff klg gu0o x'g yfn]kl5 gf/bu'? cfpg 5f]8]  / pgsf ljBfyL{ klg nfvfkfvf nfu] .

मादीबिर्ता — १२

k9fO cfª\n efiffsf]

Dn]R5lzIff cWoogsf lbgx¿ xfd|f lglDt cfgGbsf lbgx¿ x'gyfn] . xfdLnfO{ kn]6L df/]/ a:g' kg]{ jfWotf lyPg . ;/nfO{ u'?nfO{ h:tf] v'§fdf 9f]Ug' kb}{gYof] . gd:t ul/ lbP k'UYof] . xfdL s]6fs]6L lyof}+ / k|sfz;/ klg s'g} kfsf lyPgg\ / o:t} s]6fs]6Lkgsf] lzsf/ x'g k'u]y]+ d .

k|sfz;/n] xfdL k|To]snfO{ kfFr ?kofsf k':ts / sfkL lbbf !% lbg leq k};f a'emfpg' kg]{ hfgsf/L lbPsf lyP . d}n] d]/L cfdfnfO{ ;f] s'/f ;'gfPF t/ d]/L cfdfn] elgg\ — Æk¥of 5}g kfFr kfFr ?kof xfn]/ lstfa lsGg' . ;ft jif{sf dfG5]nfO{ kfFr kfFr ?kofsf] lstfa Û s]6fs6LnfO{ kfP/ 7Ug vf]H5g\ 7u df]/fx¿ .æ

मादीबिर्ता — ११

k|j]z cfª\n efiffsf]

afx'gn] ufO{vfg] Dn]R5 efiff k9\g x'Gg eGg] dfGotf Tof] ;dodf xfd|f ufpFdf lyof] . Dn]R5efiff of ufO{vfg] efiff k9\g]nfO{ hftaf6 / cem kfgLaf6 g} klg sf9g ;lsGYof] . h'NkmL kfNg' -k5fl8 skfn a9fpg'_, 5/L sf6\g'-k5fl8sf] skfn sf6\g'_ eftdf grNg] cem hft} hfg ;Sg] s'sd{ dflgGy] . lgodn] t afx'gn] laxfg} lb;f, ;'rL uO{ #^ kN6 xft df6f]n] ;kmf u/L nuf}+6L nfP/ g'xfpg' kYof]{ . ;kmf wf]tL km]/]/ kfgLsf] d"ndf a;L Ps ;o cf7 kN6 ufoqLd+q hk klg ug'{ kYof]{ . ;'4 wf]tL nufP/ cNuf] r'nf]rf}sf]df a;]/ s;}n] g5f]O{ vfgf vfg' kYof]{ / Pp6f kml/of dfq nfPsL lax] ePsL afx'gL dfq Tof] r'nf]df k'Ug kfpy] . j|taGw gePsf 5f]/f / lax] gePsf 5f]/L ;d]t r'nf]df rNb}gy] . oL dof{bfx¿nfO{ dfbLlatf{sf afx'gx¿n] ;sL g;sL w]/yf]/ kfng uy]{ . n'sLl5kLsf s'/f ug]{ xf] eg] t n;'g, Kofh, 5\ofkL, uf]ne]8f vfFbf hft} hfg] eP klg d]/L ah}n] ;a} hgf ;'lt;s]kl5 n;'g vfPsf] s'/f t d}n] cufl8 g} elg;s]+ / o:tf n'sLl5kL sfd c¿n] klg uy]{ .

मादीबिर्ता — १०

km]l/ dfbLlatf{

s'nfufpFsf] cfjfbL s'zlatf{;Fu r}gk'/ l;jfO{leqsf] h+un, kfvf] ;f6\g bf}8w'k ug]{ daf6 cf7f}+ k':tf klxn]sf dlxkltsf k'q s'nfgGb lyP / pgn] cfˆgf 5f]/f gf/bsf gfpFdf latf{sf] nfndf]xf]/ u/fPsf lyP . dfbLlatf{df cfpbf eg] ;'?df dlxkltsf tLg 5f]/f – s'nfgGb, k|dfgGb / pbofgGb – / dlxkltsf efO{ u+ufw/sf 5f]/f b'uf{bfz cfPsf lyP . kl5 dlxkltsf h]7f 5f]/f klg cfˆgf] a]rlavg u/]/ a;fO ;/]sf lyP . dfbLlatf{sf bfxfnx¿ logLx¿s} ;Gtfg x'g\ . oL ;Gtfgx¿ lbg b'O{ u'gf /ft rf}u'gf ub}{ lnDa'cfgeGbf k/ bflh{lnª, l;lSsd, cf;fd x'b} adf{;Dd klg 5l/g k'u] dxfhg, ;fw', ;Gtb]lv rf]/, 8fsf;Dd klg eP .

मादीबिर्ता — ९

cGTo]li6 / c+zaG8f

d]/L ah} b]jL lyOgg\ t /fIf;L klg lyOgg\ t/ dflg; dflg;sf] ;f]r / ;dem cg';f/ pgnfO{ b]jL klg agfP / /fIf;L klg dfg] . gq t d]/L ah} ;an OR5fzlQm, b"/blz{tf ePsL / ;dofg's"n afFRg l;s]sL Pp6L cfOdfO{ dfq x'g\ . pgL afFr'Gh]n l;+xh:t} ;fg lnP/ afFlrg\ / d/]kl5 t af3sf] 5fnfdf :ofnsf] klg /hfOF rNbf] /x]5 / 5fnfdf clwsf/ hdfpg :ofnx¿ ªf/{ª'/{ ub}{ emu8f ubf{ klg /x]5g\ .

मादीबिर्ता — ८

d]/L ah} — $

;DkQLsf] nf]e x'g' :jefljs xf] t/ ah}sf] ;DkQLsf] n]vfhf]vf ;a} 5f]/fx¿;Fu lyof] . cfdbfgLsf] ;|f]t hldg a'l9ofn] 5f]/fx¿sf] :jLs[ltlagf sGrf] a]rlavg ug{ ;lSbglyg\ . ah}sf efusf ;'grfFbL;d]t lnvtdf kl/;s]sfn] pgL To;sf] k|of]u t ;lSyg\ t/ a]rlavg ug{ jf s;}nfO{ lbg ;lSbglyg\ . lhGbuLe/ sGh':ofOF u/]/ cgfjZos Ps k};f klg vr{ ug{ g;Sg] a'l9ofn] Tof] a'9];sfndf s] kf] vr{ ug{ ;lSyg\ / . To;df ayfg 5f]/L / pgLx¿sf cfpg]] ;GtfgnfO{ n'ufkmf6f], sf];]nLkft To;}af6 lbg' kYof]{, bfgblIf0ff klg To;}af6 rNg' kYof]{ / kfpgfkf5f klg To;}af6 kfNg' kYof]{ . a'l9of;Fu klxn]sf] ;DkQLsf] bzf+z klg lyPg t/ cfz], ufF;] / kfx'gfkf5fsf] sdL x'b}gYof] .

मादीबिर्ता — ७

d]/L ah} – #

d]/L ah}sf cf7 5f]/LdWo] d}n] yfxf kfpFbf kfFr a6L lhpb} lyP / a/fa/ dfOtL klg cfO/xGy] . pgLx¿sf cfˆg} ;d:of / cfjZostf lyP . pgLx¿n] b'v ;'gfP/ ?g] 7fpF klg cfdf g} lyOg\ / s]xL ce/ kbf{ dfUg] efF8f] klg pgL g} lyOg\ . To;}n] Pp6L k'mk"nfO{ -s'grflx+ x'g\ d clxn] ;DemGg_ k};fsf] cfjZostf k¥of] / cfdf 5]p cfP/ s/fOg\ . k};f d]/L ah};Fu /x]g5 / d]/L cfdf;Fu dflug\ ah}n] . d]/L cfdf klg lsg lblGyg\ r]nLa]6LnfO{ lbPsf /sd lkmb}{g eg]/ hfg]kl5 . 5f]/Ln] ;f¥x} s/s/ u/]kl5 a'l9of kNnf] ufpFdf uP/ s;}sxfFaf6 ;fk6L of l/0f s] lnP/ cfpbf b'O{ ?kofsf d'b|f af6}df v;fln5g\ . cfdf;Fu} ag uPsf] d}n] kms{bf af6f]df ;f] ?kofF kfPF / kfPsf] s'/f af6f]el/ ;'gfpb} cfPF . cfdfn] d}n] kfPsf] k};f lkmtf{ lbgnfUbf d]/L ah}n] elgg\ — æd}n] t ¿kofF x/fPF eg]/ dfof df/]s} lyPF . d]/} gfltn] e]6]5 . To;}nfO{ n'uf xflnb] .Æ

मादीबिर्ता — ६

d]/L ah} – @

d]/f afh]

d]/L ah}n] kRrL; jif{sf] cGt/fndf * 5f]/L / $ 5f]/f u/L !@ ;Gtfg hGdfOg\ . tLdWo] b'O{ 5f]/Lsf afx]s ;a}sf ;Gtfg 5g\ . olt ljlw ;Gtfg eP/ klg d]/L ah}nfO{ ;'v eof] ls ePg Tof] t d]/f;fd' slxn] klg elggg\ t/ d}n] yfxf kfpbfsf @.$ j6f 36gf eg] pgsf lk8fbfoL cg'ej lyP .

Tof] a]nf  xfdL -cfdf, lbbL, d / efO_ ;flxFnf a8faf;Fu c+z / efG;f 5'6fP/ cnUu vfg yfn]sf lyof}+ . nf]Ug] ePsL / gePsL b]p/fgL h]7fgL ldn]/ a:g] ;+efjgf klg lyPg . d"n3/sf] klxnf] tnfdf xfdL ksfP/ vfGYof}+ . e}+tnfsf] d"nr'nf]df ;flxFnf a8fafsf] efG;f lyof] . ah}sf] vfgf klg d"nr'nf]df g} kfSYof] .

मादीबिर्ता – ५

d]/L ah} – !

d]/L ah} s8f ldhf;sL lyOg\ . pgL;Fu, c¿x¿ t s], Tof] ;dosf] af3 7flgg] pgs} sfsf ;;'/f;d]t ys{dfg x'Gy] . elgG5 — d]/f afh]  sdfpg t ;Sy] t/ ;+ro ug{ ;Sb}gy] / Tof] ;+ro ul/lbg] sfd d]/L ah}sf] lyof] . g/d :jefj ePsf sf/0f sltn] pgsf] :jefjsf] b'?kof]u uy]{ / ah}n] ltgLx¿sf] Tof] b'isd{nfO{ s7f]/tf;fy pN6\ofO lblGyg\ /] . d}n] d]/f afh]nfO{ b]lvgF . pgsf] d[To' d hGdg'eGbf !) dlxgf cufl8 ePsf] lyof] . To;}n] d]/L ah} d af/] eGg] uly{g\ — æo;sf] a]xf]/f klg d]/f a'9fsf]h:t} 5 . hGdg klg a'9f hlGdPsf] bz} dlxgfdf hlGdof] . d]/f a'9f g} cfPsf x''g\ gflt eP/ .Æ

मादीबिर्ता – ४

…d]/f afa'Ú kl5 qmdz cfPsf]

d]/L ah}, d]/f u'? / d]/f] klxnf] kf7zfnf

d]/f] hLjgsf] svx/f d}n] d]/L ah}sf] sfFvaf6 ;'? u/]sf] x'F / d]/f] lzIffsf] afx|v/L klg d}n] ToxL+ l;s]sf] x'F . 3fF;, bfp/f, d]nfkft, r'nf]rf}sf] ug'{ kg]{ / sfFvdf b'wvfg] ;fgf] 5f]/f] klg x'gfn] dnfO{ d]/L cfdfn] sfFvdf lng] k'm;{b kfpGglyg\ / d To;sf] dfu klg ulb{gy]+ . d ;f¥x} ;fgf] lyPF To; a]nf . aNbf] a};df klg !%% ;]lG6ld6/ prfO / $% lsnf]u|fd tf}n x'g] JolQm #.$ jif{sf] pd]/df s:tf] x'g ;SYof] < o;} cGbfh ug{ ;lsG5 . d]/L cfdf / c¿sf] egfO dfGg] xf] eg] d b'O{ jif{sf] pd]/df e}+;Ln] PskN6 uf]Ao|fPsf] uf]a/ eGbf clnslt dfq} a9L lyPF /] . o;/L uf]a/;Fu hf]Vbf uf]a/eGbf a9L eP ;a} /f]uJofwL uP/ afFRg] ;+efjgf a9\5 eGg] nf]sefjgf cg';f/ ;fFr} g} uf]a/;Fu hf]v]sf lyP /] dnfO{ . kNnf] s6]/f]sf] leQfdf ;'sfPsf] uf]a/ ToxL dnfO{ hf]v]sf] uf]a/ xf] eGy] ;a} hgf .

मादीबिर्ता – ३

…d]/f] 3/Ú kl5 qmdz

d]/f afa'

laxfgLsf] ( ah] klg 3fd cem} cfFugdf cfOk'u]sf] lyPg . p7\g nfu]sf] 3f]8fh:tf] b]lvg] Tof] dsfn' 3fddf r'gn] kf]t]h:tf] 6lNsP klg Tof] pQ/klZrd kmls{Psf] ufpF eg] cem} 3fdnfO{ kv]{/} a;]sf] lyof] . 3fd gcfOk'u] klg h]7sf] dlxgf ePsf]n] laxfg lr;f] t lyPg t/ Tof] 3/leq / aflx/sf] jftfj/0f eg] c;fWo} u¥x'Fuf] / lr;f] lyof] . cfFugel/ a;]sf nf]Ug]dflg;x¿df ljiffb lyof] . pgLx¿ xl/of afF;sf] vl6of agfO/x]sf lyP . k"j{kl§sf] t'nzLsf] d7df d]/f afa'nfO{ ;]tf] sk8fn] k'/} 5f]lklbP/ ;'tfOPsf] lyof] / 3/leq cfOdfO{x¿ /f]O/x]sf lyP .

मादीबिर्ता – २

xfd|f] 3/ — !

-of] n]v d"n3/ x'b} n]lvPsfn] o;sf] cl:tTj oxfF b]vfPsf] 5 t/ g]skf dfcf]jfbLn] o;nfO{ Wj:t kfl/;s]sfn] d"n3/sf] cl:tTj ca 5}g ._

d"n3/

eGg] u5{g\ xfd|+f] 3/ ;DkGgtfsf] k|lts xf] . of] 3/df a:g]n] cfk"m;Fu s]xL geP klg ;DkGgtfsf] kbjL kfp5 . xfdL bfh'efO k/b]z a:g yfn]kl5 xfdLn] 3/s'?jf /fVof} / Tof] ;DkGgtfsf] e'm6f] ku/Ln] pgLx¿nfO{ ;w}+ g} lk/f]Nof] . pgLx¿nfO{ Tof] 3/df cfOk'Ug] hf];'s}n] klg c;DkGg dfGg ;s]gg\ . xfQL r9]/ lx8g]sf 3/df cGgsf] bfgf 5}g kTofpg} ufxf/f] x'GYof] . d]/f afh]sf] d[To'kl5 c;DkGgtflt/ nfu]sf] Tof] 3/ rfln; jif{kl5 Tof] 3/df a:g] kl5Nnf] JolQm Tof] 3/sL sfG5L a'xf/L, d]/L cfdf, d/]kl5 Tof] 3/ phf8 eof] . 3/ 5f]8]/ ;dosf] bf}8;Fu} s'b]sf xfdL b'O{ bfh'efO 3/lt/ kms{g ;s]gf}+ / a]jfl/;h:tf] Tof] 3/nfO{  3/s'?jfsf] e/df 5f]l8of] .

मादीबिर्ता – १

dfbLlatf{

cfheGbf sl/a ;jf b'O{ ;o jif{ klxn] jT; uf]qL bfxfn y/sf rf/ j|fXd0fk'qx¿ kftL l;p/b} d+unjfrg ub}{ c?0fk"j{sf] lnDa'cfgsf] Pp6f kfvf]df k'u] . pgLx¿sf] nIf o:tf] Pp6f kfvf]sf] vf]hL lyof] h;nfO{ cfjfb u/]/ a;f]af; ug{ ;lsof];\ . Tof] a]cfjfb Onfsfdf a]cfjfb kfvfsf] t sdL lyPg t/ kfl/nf] / kfgLsf] d"n ePsf kf6fx¿ cufl8 a:g] / cfpg]x¿n] cf]ul6;s]sf lyP / afFsL /x]sf kf6fx¿ klg pgLx¿sf y¥ofFO / lsk6leq kg]{ x'gfn] pgLx¿sf] l:js[lt of dGh'/L lnP/ dfq cfjfb ug{ ;lsGYof] . k]ml/ zfxj+zsf] zfzgsfn ev{/ ;'? ePsf]n] cfˆgf ;dy{sx¿nfO{ lnDa'cfg a;f]af; u/fpg' klg zfzsx¿sf] lglDt cTofjZos lyof] . Tof] s'/f a'e]m/ g} tL j|fXd0f k'qx¿ pko'Qm e"ldsf] vf]hLdf lgl:sPsf lyP / cfk"mnfO{ sfd nfUg] t/ c¿x¿n] a]sfd] 7x¥ofP/ cfjfb gu/]sf] kf6f] km]nf kf/]/ zfzs ;dIf cfjfbLsf lglDt dfu u/] .